05-17-2008, 09:45 PM
Büyük oyun firmalarının adetidir. Bazı oyunlar seri halde çıkar ve genelde yeni yıl dönemlerinde çıkar. Maksat yılbaşı satış çılgınlığı pastasından büyük dilimi kapmaktır. Bu tür oyunların en büyük pazarlamacısı (hiç sevmediğim) oyun tekeli EA’dır. FIFA’ydı NFS’ydi falandı filandı… Aynı konsepti önümüze koyarlar, koyun gibi yeriz. Kısacası, seri basım oyunlara gıcığım var! Bu seri basım oyunlar genelde saman tadı verse bile, içlerinde iyi olanlar da var… İşte CM böyle bir oyun. Kaliteli, amacı “sadece satsın” degil; oynansın, zevk versin. Tabi her sene ayıla bayıla CM’nin çıkışını bekliyoruz. Genelde daha bir sonra çıkardı ama bu sene erken konuk oldu raflara.
Sabırsızlar için yenilikleri yazalım, kritikleri daha sonra yaparız: Medya ilişkileri, maç motoru, antrenmanlar, scout raporları, sakatlıklar ile ilgili verilen bilgiler vs. geliştirilmiş. Bunun dışında haftanın golü, senenin golü gibi ilginç seyler eklenmiş. Önemli olan geliştirmeler ise şunlar: Sahanın durumu takımın oyun tarzını etkiliyor, antrenman sonuçlarını ayrı bir pencerede görebiliyoruz. Böylece kim çalışmış, kim çalışmamış daha rahat anlıyoruz.
Bir iki nokta var ki, pek nasıl çalıştığını çözemedim. Sanıyorum bizim ülkemizde böyle sistemler olmadığı için anlama güçlüğu çekiyorum. Co-ownership…? Nasıl açıklasam, ne desem bilemiyorum. Kiralamak gibi bir şey. Diyelim ki, sizin bir futbolcuya ihtiyacınız var ve bir takımda bu futbolcu var. Siz bu futbolcuyu bu seçenekle takımınızda oynatabiliyorsunuz. Esasında yarısına siz, diğer yarısına diğer takım sahip oluyor. Ne oldugunu, şartlarını pek çözemesem de, İtalya’da menajerlik yaparken göreceginiz bir seçenek. Bunun dışında futbolcuların popüleritesi ile ilgili de bir şeyler dönüyor oyunda. Hmm, pek açıklayıcı olamadım galiba… Hatırlarsanız, Japonya’da bir İlhanmania rüzgarı esmişti, bir sürü Japon bayan İlhan’ı seyretmeye İnönü’ye kosuşuşmuştu… Veya Beckham rüzgarı… Böyle bir yenilik de mevcut. Fransa veya Almanya ile oynarken bir Türk futbolcusunu transfer ederseniz gurbetçiler tribünlere dolusuyor ve hasılatınız artıyor. Bu iki yenilik doğrudan oyun yapısına etki etmese bile, anılmaya değer olduğunu düşündüğüm için anlattım.
Şimdi gelelim oyunun bizi ilgilendiren taraflarına. CM 03-04, CM 4’ün light versiyonu gibi. Oynadığım birkaç gün içersinde şampiyon oldum (sadece bir yenilgi aldım) ve (aldığım ekran görüntüsü üzerinde konusuyorum) ikinci sezon itibariyle 41 maç yenilmezligim var! Görüntüyü aldığım zamandan bu yana kaç maç yaptıysam hala yenilmedim! Hatta Şampiyonlar Ligi’nde de yenilgi görmedim! Tabi daha lig bitmeden şampiyonluğunu ilan etmek bir garip… Oyunu taraftarı oldugum Fenerbahçe ile ciddi bir şekilde ve de İtalyan, İspanyol, İngiliz kulüpleriyle laylaylom şeklinde oynadım. Gözüme çarpan noktalar şunlar. Ne yaparsanız yapın topu ayağına alan mesafe tanımaksızın kaleye vurabiliyor… Gerçi tam olarak bir dezavantaj sayılmaz amma ve lakin harika bir atak geliştireceğiniz anda firlama orta saha oyuncunuzun pas vermek yerine topu kaleye doğru sallaması sinir bozucu olabiliyor. Futbolcular arasındaki ilişkiler önem kazanmış. Belli futbolcular takımda daha bir ön plana çıkıyor. Bu futbolcular takım arkadaşları tarafından seviliyor ve sayılıyor. eğer bu futbolcuyu üzerseniz en yakın arkadasları da üzülecek ve form düşüklüğu yasayacaklardır. İstatistikler derinleştirilmiş, ayrıntılara boğulmuş. Artık hangi futbolcu hangi maçta ne kadar oynamış, performansı neymiş hepsinin dökümünü görebiliyoruz. Finans ise ayrıca üzerinde durulması gereken bir konu… Finans işlemlerini ayrı bir sayfadan ve çok detaylı bir şekilde görebiliyoruz: Gelir-gider dengesi, yapılan transferler vs..
Haydi Bir Daha
2D maç motoruna eklenen özellik ile gerek önemli anları, gerekse golleri istediğiniz zaman izlemeniz mümkün. Olayı abartıp -ben yaptım, oyuna zevk katıyor- rakiplerinizin oynamış olduğu maçlarını izleyip ona göre taktik geliştirebilirsiniz. Kim neden sarı kart gördü, defansta hangi oyuncunuz hantal kalıyor pozisyonu yavaşlatıp defalarca, sorununuza çare bulana kadar seyredebilirsiniz.
Taktik ekran da güncelleşmiş. Bazı uygulamaların yerleri degiştirilmiş ve taktik düzenler ayrıntılı hale getirilmiş. Ancak taktik ekrandaki en büyük yenilik, maçlara futbolcuların 5 puan ile başlaması. Hatırlıyacaksınız ki önceki CM’lerde hep 6 ile sahaya çıkıyorlardı. Haliyle bu puanlama oyuncularınızın saha içerisindeki formunu belirlememize oldukça yardımcı oluyor. Canını dişine takan futbolcu ile gezinen aylakları ayırmamız kolaylaşmış. Keşke CM bu puan uygulamasına daha önce geçmis olsaydı. Ayrıca medya ilişkilerine boyut kazandırılmış. Yaptığınız açıklamalar futbolcularınızı doğrudan etkiliyor.
Transferler
Ne yalan söyleyeyim, ağzım kulaklarıma varıyor. CM 03/04′te transfer işlemleri daha bir kolay hallediliyor. Her ne kadar hala çok yüksek fiyata bile gelmeyen garip futbolcular olsa bile, genel olarak tranferler kolaylastırılmış. Bunun yanı sıra U21′den (21 yaş altı futbolcular) oldukça ucuza, harika futbolcular bulabiliyorsunuz. Oyuna başlar başlamaz U21′leri incelemenizi öneririm. Transferlerin rahatsız edici tarafı ise, bazı takımların bitmek tükenmek bilmeyen ısrarlı teklifleri. Size ihtiyacınız olmayan berbat bir futbolcu sunan takım, geri çevrildiği takdirde -utanmadan- gene aynı futbolcuyu size satmaya çalışıyor. Bu gibi durumlarda yapılacak en doğru şey, fiyatı minimum değere indirip “pazarlık yapılmaz” ifadesini işaretlemek. Teklifi geri çekecektir keratalar.
Transferle Paranın Dibine Vurmak
Akıllı oynarsanız çok kolay. FB ile oynadığım süre içinde ikinci sezon kasaya 75m net para soktum, bunun 31m’si transfere ayrıldı, kalanın bir kısmı ise fasilitelere harcanmak üzere, kalanı kulüp kasasına devredildi. Peki bu şahane fiyatlara nasıl ulaştım. İşte ufak ipuçları. Öncelikle çıktığınız maçı kazanın. Şampiyonlar liginde kalabildiginiz kadar uzun kalın. TV geliri oldukça yüksek. Ve en önemlisi: Oyuncu yetiştirip satın. Bunu da şöyle yapıyoruz. Genç yetenekler keşfedin ve bunları esas maçlara değil, friendly müsabakalara çıkarın. Yani normal takımı lig maçlarına, yeteneksizleri idmana, pırlanta değerinde olacağını düşündüğünüz futbolcuları friendly karşılaşmalarına çıkarıyoruz. Bunlar yetişedursun, biz yabancı hakkından bahsedelim. Yabancı hakkınız Türkiye ligleri için giderek azalıyor (duymuşsunuzdur). Bu yüzden seçici davranın. Yaşlı ve performansı kötü olanları elden çıkarın. Tabi onlardan daha iyi yerli yedeklerini bulduktan sonra. Yabanci hakkını genç yabancılara devredin, yetiştirip satın. Yaklaşık olarak 1,5M’ye aldığınız 23 yaşındaki forvet oyuncusunu 2 sene içinde 7,5M gibi bir fiyata yurt dışına pazarlayabiliyoruz.
Dediklerimi yapıp genç yetenekler belirlediniz ve bu gençleri yetiştirme işi düzgün gidiyor… Harika! Satacak kıvama gelen futbolcular için piyasa kızıştırmasının zamanı geldi. Öncelikle bu oyuncunun forvetse gol atması, degilse “Man of the Match (MoM)” olacak kıvamda oynaması gerekiyor. Şimdi basın aracılığıyla “MoM” olduğu maçtan sonra oyuncuyu övün. Her MoM olduktan sonra -fazla şımartmadan tekrarlayın. İyi gidiyorsunuz, inanın bana. Şimdi bulunduğunuz ligde durumu kötü olan ama para sahibi bir takıma futbolcuyu makul ama ödeyemeyeceği bir fiyatla önerin (bunu sezon sonlarına yakın bir sürede yapın). Size futbolcu için yeni bir teklif yapacaklardır. Dikkat edin, vurucu darbe geliyor. Tranfer fiyatını biraz daha yükseltip basına fiyatı duyurun (public seçeneği) ve futbolcunun takım için önemli olduğunu belirtin. Tebrikler, az önce genç yeteneğin fiyatını arttırdınız. Yalnız bu yöntem sadece iyi oynayan futbolcular için geçerli, her futbolcuya kafanıza estiği gibi uygulamayın.
CM4 Data Editor
CM, database’inde tam 237.427 kişi barındırıyor. Tabi bunlara sizin de kişi, takım, hatta ülke eklemeniz mümkün. Ancak… Bir şartı var CM data editörünün; o da p VIII gibi bir işlemciye sahip olan uzay teknolojisi ile (Uzay teknolojisi ne demek hala anlamış değilim) çalışan bir bilgisayar sahibi olmanız. Alaycı tutumumdan da anlayabileceğiniz gibi, Data editor biraz yavaş (Biraz mı? Dalga geçiyor olmalısın!). Ancak tüm işlemler oldukça detaylı. Bir oyuncu yarattıktan veya ekledikten sonra bu oyuncuyu takımınızda görmek isterseniz -maaleseeeff- oyuna yeniden baslamanız gerekiyor. Yani, kayıtlı oyun üzerinde değişiklik yapılamıyor (en azından ben beceremedim bir türlü).
Çıkışlar Sağ Taraftan
Sonuç olarak CM, bildiğimiz CM. Yine “şahane ve leziz”… Hemen alın. Her ne kadar oyunun akibeti belli olmasa da (Kendi adıma konuşayım; adı ne olursa olsun SiGames’in çıkaracağı oyunu Eidos’un yaptığına bin kere tercih ederim) CM için atılmış harika bir adım. Tam bir adım. CM 03/04 ek paket olarak değil bir “oyun” olarak ayakları üstünde durabiliyor (hatta koşuyor Pace: 20!). Ama her CM oyununda olduğu gibi sadece türün meraklılarına hitab edecek bir oyun.
Sabırsızlar için yenilikleri yazalım, kritikleri daha sonra yaparız: Medya ilişkileri, maç motoru, antrenmanlar, scout raporları, sakatlıklar ile ilgili verilen bilgiler vs. geliştirilmiş. Bunun dışında haftanın golü, senenin golü gibi ilginç seyler eklenmiş. Önemli olan geliştirmeler ise şunlar: Sahanın durumu takımın oyun tarzını etkiliyor, antrenman sonuçlarını ayrı bir pencerede görebiliyoruz. Böylece kim çalışmış, kim çalışmamış daha rahat anlıyoruz.
Bir iki nokta var ki, pek nasıl çalıştığını çözemedim. Sanıyorum bizim ülkemizde böyle sistemler olmadığı için anlama güçlüğu çekiyorum. Co-ownership…? Nasıl açıklasam, ne desem bilemiyorum. Kiralamak gibi bir şey. Diyelim ki, sizin bir futbolcuya ihtiyacınız var ve bir takımda bu futbolcu var. Siz bu futbolcuyu bu seçenekle takımınızda oynatabiliyorsunuz. Esasında yarısına siz, diğer yarısına diğer takım sahip oluyor. Ne oldugunu, şartlarını pek çözemesem de, İtalya’da menajerlik yaparken göreceginiz bir seçenek. Bunun dışında futbolcuların popüleritesi ile ilgili de bir şeyler dönüyor oyunda. Hmm, pek açıklayıcı olamadım galiba… Hatırlarsanız, Japonya’da bir İlhanmania rüzgarı esmişti, bir sürü Japon bayan İlhan’ı seyretmeye İnönü’ye kosuşuşmuştu… Veya Beckham rüzgarı… Böyle bir yenilik de mevcut. Fransa veya Almanya ile oynarken bir Türk futbolcusunu transfer ederseniz gurbetçiler tribünlere dolusuyor ve hasılatınız artıyor. Bu iki yenilik doğrudan oyun yapısına etki etmese bile, anılmaya değer olduğunu düşündüğüm için anlattım.
Şimdi gelelim oyunun bizi ilgilendiren taraflarına. CM 03-04, CM 4’ün light versiyonu gibi. Oynadığım birkaç gün içersinde şampiyon oldum (sadece bir yenilgi aldım) ve (aldığım ekran görüntüsü üzerinde konusuyorum) ikinci sezon itibariyle 41 maç yenilmezligim var! Görüntüyü aldığım zamandan bu yana kaç maç yaptıysam hala yenilmedim! Hatta Şampiyonlar Ligi’nde de yenilgi görmedim! Tabi daha lig bitmeden şampiyonluğunu ilan etmek bir garip… Oyunu taraftarı oldugum Fenerbahçe ile ciddi bir şekilde ve de İtalyan, İspanyol, İngiliz kulüpleriyle laylaylom şeklinde oynadım. Gözüme çarpan noktalar şunlar. Ne yaparsanız yapın topu ayağına alan mesafe tanımaksızın kaleye vurabiliyor… Gerçi tam olarak bir dezavantaj sayılmaz amma ve lakin harika bir atak geliştireceğiniz anda firlama orta saha oyuncunuzun pas vermek yerine topu kaleye doğru sallaması sinir bozucu olabiliyor. Futbolcular arasındaki ilişkiler önem kazanmış. Belli futbolcular takımda daha bir ön plana çıkıyor. Bu futbolcular takım arkadaşları tarafından seviliyor ve sayılıyor. eğer bu futbolcuyu üzerseniz en yakın arkadasları da üzülecek ve form düşüklüğu yasayacaklardır. İstatistikler derinleştirilmiş, ayrıntılara boğulmuş. Artık hangi futbolcu hangi maçta ne kadar oynamış, performansı neymiş hepsinin dökümünü görebiliyoruz. Finans ise ayrıca üzerinde durulması gereken bir konu… Finans işlemlerini ayrı bir sayfadan ve çok detaylı bir şekilde görebiliyoruz: Gelir-gider dengesi, yapılan transferler vs..
Haydi Bir Daha
2D maç motoruna eklenen özellik ile gerek önemli anları, gerekse golleri istediğiniz zaman izlemeniz mümkün. Olayı abartıp -ben yaptım, oyuna zevk katıyor- rakiplerinizin oynamış olduğu maçlarını izleyip ona göre taktik geliştirebilirsiniz. Kim neden sarı kart gördü, defansta hangi oyuncunuz hantal kalıyor pozisyonu yavaşlatıp defalarca, sorununuza çare bulana kadar seyredebilirsiniz.
Taktik ekran da güncelleşmiş. Bazı uygulamaların yerleri degiştirilmiş ve taktik düzenler ayrıntılı hale getirilmiş. Ancak taktik ekrandaki en büyük yenilik, maçlara futbolcuların 5 puan ile başlaması. Hatırlıyacaksınız ki önceki CM’lerde hep 6 ile sahaya çıkıyorlardı. Haliyle bu puanlama oyuncularınızın saha içerisindeki formunu belirlememize oldukça yardımcı oluyor. Canını dişine takan futbolcu ile gezinen aylakları ayırmamız kolaylaşmış. Keşke CM bu puan uygulamasına daha önce geçmis olsaydı. Ayrıca medya ilişkilerine boyut kazandırılmış. Yaptığınız açıklamalar futbolcularınızı doğrudan etkiliyor.
Transferler
Ne yalan söyleyeyim, ağzım kulaklarıma varıyor. CM 03/04′te transfer işlemleri daha bir kolay hallediliyor. Her ne kadar hala çok yüksek fiyata bile gelmeyen garip futbolcular olsa bile, genel olarak tranferler kolaylastırılmış. Bunun yanı sıra U21′den (21 yaş altı futbolcular) oldukça ucuza, harika futbolcular bulabiliyorsunuz. Oyuna başlar başlamaz U21′leri incelemenizi öneririm. Transferlerin rahatsız edici tarafı ise, bazı takımların bitmek tükenmek bilmeyen ısrarlı teklifleri. Size ihtiyacınız olmayan berbat bir futbolcu sunan takım, geri çevrildiği takdirde -utanmadan- gene aynı futbolcuyu size satmaya çalışıyor. Bu gibi durumlarda yapılacak en doğru şey, fiyatı minimum değere indirip “pazarlık yapılmaz” ifadesini işaretlemek. Teklifi geri çekecektir keratalar.
Transferle Paranın Dibine Vurmak
Akıllı oynarsanız çok kolay. FB ile oynadığım süre içinde ikinci sezon kasaya 75m net para soktum, bunun 31m’si transfere ayrıldı, kalanın bir kısmı ise fasilitelere harcanmak üzere, kalanı kulüp kasasına devredildi. Peki bu şahane fiyatlara nasıl ulaştım. İşte ufak ipuçları. Öncelikle çıktığınız maçı kazanın. Şampiyonlar liginde kalabildiginiz kadar uzun kalın. TV geliri oldukça yüksek. Ve en önemlisi: Oyuncu yetiştirip satın. Bunu da şöyle yapıyoruz. Genç yetenekler keşfedin ve bunları esas maçlara değil, friendly müsabakalara çıkarın. Yani normal takımı lig maçlarına, yeteneksizleri idmana, pırlanta değerinde olacağını düşündüğünüz futbolcuları friendly karşılaşmalarına çıkarıyoruz. Bunlar yetişedursun, biz yabancı hakkından bahsedelim. Yabancı hakkınız Türkiye ligleri için giderek azalıyor (duymuşsunuzdur). Bu yüzden seçici davranın. Yaşlı ve performansı kötü olanları elden çıkarın. Tabi onlardan daha iyi yerli yedeklerini bulduktan sonra. Yabanci hakkını genç yabancılara devredin, yetiştirip satın. Yaklaşık olarak 1,5M’ye aldığınız 23 yaşındaki forvet oyuncusunu 2 sene içinde 7,5M gibi bir fiyata yurt dışına pazarlayabiliyoruz.
Dediklerimi yapıp genç yetenekler belirlediniz ve bu gençleri yetiştirme işi düzgün gidiyor… Harika! Satacak kıvama gelen futbolcular için piyasa kızıştırmasının zamanı geldi. Öncelikle bu oyuncunun forvetse gol atması, degilse “Man of the Match (MoM)” olacak kıvamda oynaması gerekiyor. Şimdi basın aracılığıyla “MoM” olduğu maçtan sonra oyuncuyu övün. Her MoM olduktan sonra -fazla şımartmadan tekrarlayın. İyi gidiyorsunuz, inanın bana. Şimdi bulunduğunuz ligde durumu kötü olan ama para sahibi bir takıma futbolcuyu makul ama ödeyemeyeceği bir fiyatla önerin (bunu sezon sonlarına yakın bir sürede yapın). Size futbolcu için yeni bir teklif yapacaklardır. Dikkat edin, vurucu darbe geliyor. Tranfer fiyatını biraz daha yükseltip basına fiyatı duyurun (public seçeneği) ve futbolcunun takım için önemli olduğunu belirtin. Tebrikler, az önce genç yeteneğin fiyatını arttırdınız. Yalnız bu yöntem sadece iyi oynayan futbolcular için geçerli, her futbolcuya kafanıza estiği gibi uygulamayın.
CM4 Data Editor
CM, database’inde tam 237.427 kişi barındırıyor. Tabi bunlara sizin de kişi, takım, hatta ülke eklemeniz mümkün. Ancak… Bir şartı var CM data editörünün; o da p VIII gibi bir işlemciye sahip olan uzay teknolojisi ile (Uzay teknolojisi ne demek hala anlamış değilim) çalışan bir bilgisayar sahibi olmanız. Alaycı tutumumdan da anlayabileceğiniz gibi, Data editor biraz yavaş (Biraz mı? Dalga geçiyor olmalısın!). Ancak tüm işlemler oldukça detaylı. Bir oyuncu yarattıktan veya ekledikten sonra bu oyuncuyu takımınızda görmek isterseniz -maaleseeeff- oyuna yeniden baslamanız gerekiyor. Yani, kayıtlı oyun üzerinde değişiklik yapılamıyor (en azından ben beceremedim bir türlü).
Çıkışlar Sağ Taraftan
Sonuç olarak CM, bildiğimiz CM. Yine “şahane ve leziz”… Hemen alın. Her ne kadar oyunun akibeti belli olmasa da (Kendi adıma konuşayım; adı ne olursa olsun SiGames’in çıkaracağı oyunu Eidos’un yaptığına bin kere tercih ederim) CM için atılmış harika bir adım. Tam bir adım. CM 03/04 ek paket olarak değil bir “oyun” olarak ayakları üstünde durabiliyor (hatta koşuyor Pace: 20!). Ama her CM oyununda olduğu gibi sadece türün meraklılarına hitab edecek bir oyun.